Yanıcı Malzemeye Göre Yangın Tüpü Seçimi

Yangının ilk safhalarında verimli bir müdahalenin yerine getirilebilmesi için o bölümde çıkması muhtemel yangın tipine uygun söndürücü seçilmesi gerekmektedir. Bu bakımdan öncelikle yangın sınıflarının belirlenmesi gerekmektedir. Beş adet yangın tipi mevcuttur. Bunlar;

A sınıfı yangınlar: Kâğıt, ahşap, kumaş, kâğıt gibi katı madde yangınları.

B sınıfı yangınlar: Akaryakıt, solvent, tiner gibi yanıcı ve parlayıcı sıvı yangınları

C sınıfı yangınlar: Metan propan, LPG gibi yanıcı ve parlayıcı gaz yangınları

D sınıfı yangınlar: Magnezyum, sodyum, alüminyum gibi metal yangınları

E sınıfı yangınlar: Elektrik yangınları

Bu tip yangınların söndürme maddesi olarak su, köpük, ABC toz, BC toz, D tozlu CO2, Halon gazı gibi maddeler kullanılmaktadır. 

Su

Su yangındaki ısıyı ortadan kaldırarak soğutma şeklindeki söndürme yöntemidir. A tipi yagınlarda kullanılması gerekmektedir.

Köpük

 Basınçlı su, deterjan ve hava karışımı ile elde edilmektedir. Yanan yüzeyi kaplayarak hava akışını önlemektedir. Böylelikle yangının hem oksijen ile hem de buhar ile bağlantısını keserek, yangın söndürme yoluna gidilmektedir. Köpük ağırlıklı olarak B tipi sıvı yangınlara müdahalede kullanılmaktadır. A tipi yangınlar için de kullanılabilmektedir. Köpük suyla reaksiyona giren yanıcı kimyasallar için uygulanmamalıdır.

Kuru Kimyevi Tozlar

BC tozlar özellikle B ve C grubuna giren yangınlar başta olmak üzere A ve D grubu yangınlarında da kullanılabilmektedir. Bu tip tozlar yanıcı sıvılar arasına girerek reaksiyonun devamlılığını etkilemektedir.

ABC tozlar da kimyasal reaksiyondan ayırma, boğma şekliyle yangını söndürmektedir. Dikkat edilmesi gereken nokta ABC tip tozlu portatif yangın söndürme tüplerinin sıcak ortamlarda bulundurulmaması gerekmektedir.

Karbondioksit

Karbondioksitli yangın söndürücüler B, C ve E sınıfı yangınlar için kullanılmaktadır. CO2’li tüplerin sıcak ortamda bırakılmaması gerekmektedir. Aksi takdirde tüplerin içerisinde sıvı halde bulunan CO2  ‘ningenleşerek patlama riski söz konusudur. 

D-Tozu (Hafif Metal Tozu)

Özel tozlardır. Metal yangınlarında kullanılmaktadır. Yüksek ısıya karşı dayanıklıdır. Boğma yöntemiyle söndürme işlemi gerçekleştirilmektedir.



Özet Tablo

Yangın Sınıfları

Yangın Türü

Su

Köpük

ABC Kuru Kimyevi Toz

CO2

Halon

A

Kağıt, Ahşap, Kumaş

 

x x x - -
B

Yanıcı sıvılar
Makine yağı, Doğalgaz, Petrol

- x x x x
C

Elektrik kabloları, kontrol panelleri

 

- - x x x

A&B

Yanıcı malzemeler ile parlayıcı sıvı ve gazların  birleşimi

 

- - x - -

A&C

Yanıcı malzemeler ile elektrikli
aletlerin birleşimi
- - x - -

B&C

Yanıcı sıvı ve gazlar ile elektrikli aletlerin kombinasyonu

 

- - x x x

A,B&C

Yanıcı malzemelerin parlayıcı sıvıların ve gazların vede elektrikli aletlerin kombinasyonu - - x - -
D Yanabilen hafif metal yangınları bu sınıfa girer. (sodyum,
potasyum, titanyum, magnezyum gibi.) Kuru kimyevi tozlar
bu yangınları söndürmede kullanılır.
  x x x  
E

Elektrik tesisatında yaşanan yangınları bu sınıfa girer

 

        x